از طریق این لینک زیر می توان به فرم ثبت نام دسترسی کوتاه مدت دست یافت:
RDA Toolkit Free Trial Request Form
Training and Classroom Access
برای استفاده و پیاده سازی آر.دی.ای.، استفاده از بستر استاندارد برای ارائه اطلاعات ضروری است. یکی از تفاوتهایی که بین قواعد آر.دی.ای. نسبت به ویرایش دوم انگلوامریکن وجود دارد، شیوه ارائه اطلاعات مربوط به محمل اطلاعات و نیز فرمت منبع است. در قواعد انگلوامریکن، نوع منبع، به صورت واژه ای در داخل قلاب، پس از عنوان آورده می شد که اصطلاحا به آن نام عام مواد(جی.ام.دی.)* گفته می شد. در آر.دی.ای. از "نام عام مواد" استفاده نمی شود و سه اصطلاح "نوع محتوا، نوع رسانه و نوع محمل"** جایگزین آن شده است. آر.دی.ای. اصطلاحات خاصی را برای این سه نوع، ارائه کرده است که فهرستنویسان برای ارائه اطلاعات محتوا، رسانه و محمل می توانند از آن استفاده کنند. برای نمایش اطلاعات باید بستر مناسبی هم فراهم آید. در مارک 21 در فیلدهای 336، 337 و 338 ، نوع محتوا، رسانه و محمل گنجانده شده است. در این سه برچسب، می توان اصطلاح مورد نظر را از آر.دی.ای. استخراج کرد و در a$ قرار داد. حال باید نشان داد که این اصطلاح از کدام منبع مستند استخراج شده است، برای این بخش از اطلاعات، 2$ در مارک21 وجود دارد.
با جستجوی پیشینه ای با عنوان Philadelphia Center City map و یا با شماره بازیابی ۹۵۶۸۰۱۵۰ در کتابخانه کنگره امریکا، می توان به صورت نمونه به اطلاعات مندرج در فیلدهای 337،336 و 338 و سابفیلدهای موردنظر برای نوع محتوا، رسانه و منبع دست یافت.
مساله دیگری که باید با این تغییر همگام می شد، تغییراتی است که باید در استاندارد بین المللی توصیف کتابشناختی(آی.اس.بی.دی.) به وجود می آمد. در شکل قبلی این استاندارد، ناحیه جداگانه ای برای نوع منبع وجود نداشت. اما با این تغییرات، این استاندارد دارای ناحیه صفر (0) شده است. در این ناحیه، نوع محتوا و نوع رسانه یک منبع گنجانده می شود. در کنار آن برای استفاده از آی.اس.بی.دی. در ساختار بندی استاندارد اطلاعات در وب معنایی و در آر.دی.اف. نیز برای هر یک از بخشهای آی.اس.بی.دی. از جمله ناحیه صفر، واژه ها دارای یو.آر.آی. مخصوص به خود هستند. در لینکهای زیر می توان به اطلاعاتی در مورد ناحیه صفر و نیز یو.آر.آی. های ناحیه های آی.اس.بی.دی. از جمله ناحیه صفر دست یافت.( بر طبق توضیحی که در آی.اس.بی.دی. برای نوع رسانه آمده، این بخش از اطلاعات، نوع محمل را نیز در خود جای داده است)
ISBD Area 0: Content Form and Media Type Area
* General Material Designation=GMD
** Content Type, Media Type, Carrier Type
کلیدواژه ها: آر.دی.ای.، مارک21، وب معنایی، آی.اس.بی.دی.، ناحیه صفر
کتابخانه کنگره امریکا برای ورود به وب معنایی و استفاده از مستندات خود در چارچوب توصیف منبع (آر.دی.اف.) تمامی داده های پیوندی مربوط به مستندات خود را منتشر کرده است. دسترسی به این اطلاعات باعث می شود که فهرستنویسان، کاربران و کتابخانه هایی که می خواهند به سمت وب معنایی حرکت کنند، بتوانند به مستندات کتابخانه کنگره دسترسی داشته باشند.
کتابخانه کنگره اعلام کرده است که این اطلاعات را در یک فضای عمومی در دسترس قرار داده و سعی بر آن بوده که با کمترین اشتباه ارائه شود و در عین حال نقصهای موجود نیز برطرف شود.
از طریق لینک زیر می توان به داده های پیوندی مستندات کتابخانه کنگره دست یافت:
از این طریق می توان در مجموعه های زیر جستجو کرد:
-سرعنوانهای موضوعی کتابخانه کنگره
-مستندات نام کتابخانه کنگره
-رده بندی کتابخانه کنگره
-سرعنوانهای موضوعی کودکان کتابخانه کنگره
-اصطلاحات ژانر و فرم کتابخانه کنگره
-اصطلاحنامه مواد گرافیکی
-رابطهای مارک
-کشورهای مارک
-نواحی جغرافیایی مارک
-زبانهای مارک
-زبانها در ایزوهای 639-1، 639-2، 639-5
-فرمتهای تارخ و زمان
با جستجوی واژه موردنظر در این صفحه، تمامی ترکیباتی که واژه موردنظر در آنها وجود دارد به ترتیب ارتباط با واژه مورد جستجو، بازیابی و لیست می شود.
در برابر هر واژه که با Label مشخص شده است، نام واژگان کنترل شده ای که آن واژه را در خود دارد، با Vocabulary مشخص شده و در برابر آن type یا نوع واژه بازیابی شده (موضوع، نام شخص و ...) ارائه می شود و سپس شناسه گری که کتابخانه کنگره در داده های پیوندی خود به آن واژه اختصاص داده نیز بازیابی می شود. با کلیک بر روی واژه مورد نظر می توان به جزییات واژه نیز دست یافت. برای استفاده از مستندات در آر.دی.اف.، باید برای هر داده ای یک یو.آر.آی. ارائه شود. در بخش جزییات، می توان به این یو.آر.آی. دست یافت. علاوه بر آن اطلاعاتی مانند واژه عام، خاص، شکلهای دیگر آن واژه و کشورهایی که شکلهای متفاوت را استفاده کرده اند نیز در دسترس است. بخش دیگری که جذابیت خاص خودش را دارد، مصورسازی روابط بین موضوعات است که با نام visualization ارائه می شود. برای هر یک از واژه های بازیابی شده، در صورت وجود رابطه با واژه های دیگر، این روابط به صورت مصور نمایش داده می شوند.
در انتها نیز بخشی برای پیشنهاد واژه های مرتبط و جدید با واژه مورد نظر وجود دارد.
این سامانه ممکن است در بعضی از موارد مانند اسامی بومی کشورها هنوز به روابط مورد نظر دست نیافته باشد. اما گام مفیدی برای دستیابی به وب معنایی و درج اطلاعات مستند در آنتولوژیهاست.
کلیدواژه ها: وب معنایی، کتابخانه کنگره، داده های پیوندی، داده های مستند
مسایل و راه حلهای مطرح شده به شرح زیر است:
- در ویرایش 3.4، عنصر فرعی publisher
راه حل: در قسمت
- عدم امکان استفاده از name در قسمت originInfo: با همان تعریفی که برای نام در قسمت name وجود دارد، امکان توصیف نام ناشر همراه با ویژگیهای مربوط به آن(role، namePart، و ...) وجود ندارد
راه حل: استفاده از یک عنصر فرعی به صورت provider زیر عنصر providerEvent که نام ناشر، توزیع کننده، سازنده و غیره را شامل می شود و تکرارپذیر است.
- اگر مکانی به صورت یک موضوع مطرح شود می تواند در
راه حل: می توان place را در زیر providerEvent استفاده کرد. همچنین geographic در زیر عنصر اصلی subject عنصر
- در
راه حل: پیشنهاد می شود که عناصر مربوط به نشر در زیر providerEvent آورده شود و بقیه عناصر که غیرمرتبط هستند خارج از آن و فقط یکبار توصیف شوند.
- تاریخهایی که در originInfo وجود دارد(مانند dateIssued، dateCreated، غیره) احتیاج به جایگزینهایی دارند.
راه حل: وقتی از عنصرproviderEvent در originInfo استفاده شود، عنصر تاریخ(date) به ضورت ضمنی در تلقی می شود. مثلا وقتی مقدار در نظر گرفته شده برای عنصر eventType کلمه "published" باشد، قاعدتا place، محل نشر و date هم تاریخ نشر محسوب می شود. اما در بعضی موارد هم تاریخ دقیقا مربوط به مکان و ناشر یا هر مسئولیتی که به کار رفته نیست. در این مواقع تاریخ به صورت یک عنصر اصلی و با ویژگی type و نیز یک مقدار کنترل نشده استفاده می شود تا به صورت مستقیم، بتوان نوع تاریخ را نیز مشخص کرد.
تا کنون نظرات مختلفی مبنی بر رد یا تایید این پیشنهادات و راه حلها در گروه بحث طرح فراداده ای توصیف شیء ارائه شده است.
* Rebecca Guenther
** (Bibliographic Framework Transition Initiative (BIBFRAME
کلیدواژه ها: طرح فراداده ای توصیف شیء، مودس، ربه کا گانتر، MODS
وب سایتی که با نام توصیف و دسترسی به منبع(آر.دی.ای.) توسط دیوید جی. برتوکا*، کتابدار دانشگاه بوفالو تهیه شده است، به مباحث نوین سازماندهی می پردازد.
در این وب سایت آر.دی.ای. به صورت مختصر معرفی شده و سپس لینکهای مفیدی برای معرفی بیشتر این استاندارد توصیف و دسترسی به منبع ارائه شده است.
همچنین به بخشهایی از وب سایت کتابخانه کنگره امریکا که در آن اطلاعات و مثالهایی در رابطه با آزمون استفاده از آر.دی.ای. و سازگاری آن با مارک 21 آمده، ارائه شده است.
در بخش دیگری از این وب سایت، می توان به منابع دیگری که به آر.دی.ای. پرداخته اند معرفی شده اند و لینکهای دسترسی به این منابع گنجانده شده است. در این قسمت به منابعی در مورد اف.آر.بی.آر. و فراد نیز می توان دست یافت.
بخش بعدی این وب سایت منابع چاپی منتشر شده با موضوع آر.دی.ای. را در بر می گیرد. اطلاعات کتابشناختی این منابع در این بخش در دسترس است.
در بخش انتهایی می توان به واژه نامه ها و تاکسونومیها و نیز فایلهای صوتی و نیز اسلایدهایی با موضوع آر.دی.ای دست یافت.
از طریق آدرس زیر می توان به این وب سایت دسترسی داشت:
RDA: Resource Description and Access
*David J. Bertuca. Associate Librarian. University at Buffalo
کلیدواژه ها: آر.دی.ای. ، توصیف و دسترسی به منبع، RDA
الگوی اف.آر.بی.آر. برای چهار موجودیت اصلی خود(اثر، بیان، نمود و مورد)، سه رابطه را تعریف کرده است: ابتدایی، مسئولیت و موضوعی.
در سال 1995، شخصی به نام هینی(Heaney)، به معرفی سه سطح برای پیاده سازی شیءگرا(OO) در یک سیستم تکنولوژی اطلاعات پرداخت. وی این سه الگو را به صورت: متن، انتشار و نسخه در نظر گرفت.
متن(text) رشته ای جملات است. انتشار، شیء متنی خاصی است که می تواند در یک انتشار تجسم یابد. این انتشار ممکن است بر اساس تغییرات یا باز نشر به وجود آید و ویژگی های آن را هم داشته باشد. در الگوی نسخه(copy)، هینی مثال می زند که وظایفی مانند امانت، نگهداری و ارسال برای صحافی می تواند در این الگو انجام می پذیرد.
الگوی اف.آر.بی.آر نسبت به الگوی هینی عمومیت بیشتری دارد چون از وراثت در میان موجودیتهای خود کمتر استفاده می کند. در الگوی هینی، هر سه الگو از یکدیگر ارث می برند. اگر این وراثت را در الگوی اف.آر.بی.آر. در نظر بگیریم، اثر و بیان را می توانیم را در متن، نمود را در انتشار و مورد را نسخه قرار دهیم.
با درک روش هینی، الگوی اف.آر.بی.آر. ممکن است به عنوان چارچوب مفهومی برای ارتقاء سیستم فراداده ای استفاده شود. در ابتدا، موجودیتها و روابط آنها را برای نمایش پیشینه استفاده می شود. در مرحله دوم، موجودیتها و عناصر فراداده ای آنها میتواند اساسی برای ارتقاء سیستم در مشخص کردن کلید نمایه سازی، ساختار پیشینه، نقاط دسترسی و مانند آن باشد. در مرحله سوم، موجودیت نمود برای ثبت و انتقال حقوق مالکیت معنوی استفاده می شود و در مرحله پایانی، از موجودیت مورد، برای اجرای مواردی مانند گردش و امانت، مدیریت مجموعه، انتقال مالکیت شکل فیزیکی منبع و غیره استفاده می شود.
مساله وراثت، تفاوتی است که میان الگوی اف.آر.بی.آر. و الگوی هینی وجود دارد. البته به نظر می رسد در الگوی شیء گرایی که هینی پیشنهاد کرده، محدودیت فرمت منبع وجود دارد. در این الگو فرمت منبع از موجودیتهای مختلف به یکدیگر منتقل می شود در صورتیکه در اف.ار.بی.آر. ممکن است فرمت منبع در نمودهای مختلف متفاوت باشد.
A metadata practice of the IFLA FRBR model
Heaney, M. (1995), “Object-oriented cataloging”, Information Technology and Libraries, Vol. 14
No. 3, pp. 135-53.
برچسب ها: اف.آر.بی.آر.، هینی، موجودیت ها، روابط
هر مدل سه نوع پیشینه را در بردارد. پیشینه مستند(Authority record)، پیشینه کتابشناختی(Bibliographic record) و پیشینه موجودی(Holding record) در این مدلها هر کدام دارای موجودیتهای مشخصی است که از گروههای سه گانه اف.آر.بی.آر. وام گرفته شده است.
در مدل A، موجودیتهای گروه دوم(شخص و تنالگان)، اثر و بیان از موجودیتهای گروه اول و موضوعات اثر که ممکن است هر یک از موجودیتهای اف.آر.بی.آر. باشد در پیشینه مستند قرار می گیرد. در پیشینه کتابشناختی فقط موجودیت نمود عینی قرار دارد و موجودیت مورد نیز در پیشینه موجودیت وجود دارد.
در مدل B، موجودیتهای گروه دوم به عنوان پدیدآور و تولیدکننده و ناشر و نیز موضوع(موجودیتهای تمامی گروهها به عنوان موضوع) در پیشینه مستند قرار می گیرد و موجودیتهای اثر، بیان و نمود عینی از گروه اول اف.ار.بی.آر. در پیشینه کتابشناختی و موجودیت مورد در پیشینه موجودی قرار می گیرد.
این دو مدل از 5 مدلی که باربارا تیلت در سال 2005 پیشنهاد کرده است، انتخاب شده است.
برچسب ها: اف.آر.بی.آر.، مارک 21، پیشینه کتابشناختی
آنچه که در این جدولها نشان داده شده می تواند گامی امیدوار کننده برای به کارگیری آر.دی.ای. باشد. منتقدان بسیاری آر.دی.ای. را یک تصور ایده آل از فهرستنویسی دانسته اند و امیدی برای به کارگیری گسترده آن همانند انگلوامریکن ندارند.
در برابر این نظریه نیز عده ای بر این عقیده اند که با استفاده از آر.دی.ای. در مارک با توجه به محدودیت ایجاد سلسله مراتب در آن، به طور حتم می توان آنرا در طرحهای فراداده ای مبتنی بر بستر نحوی ایکس.ام.ال. که محدودیت ساختاری و سلسله مراتبی ندارد، توصیف کرد. همچنین افق پیش روی استفاده از آر.دی.ای. در محیط دیجیتال و خارج از نرم افزارهای کتابخانه ای است که باید بر اساس طرحهای فراداده ای نوین مبتنی بر زبانهای نشانه گذاری طراحی گردد.
پیوندهای زیر به ترتیب، امکان دسترسی به فایل پیشینه های مستند و کتابشناختی آر.دی.ای. در مارک 21 را فراهم می آورد:
برچسب ها: آر.دی.ای.، مارک21، فهرستنویسی
یکی از عناصر اصلی در مودس
the name of the entity that published, printed, distributed, released, issued or produced the resource.
یکی از مواردی که برای توصیف منشا یک منبع ممکن است به کار رود، نام چاپخانه است. در این عنصر فرعی ویژگی خاصی وجود ندارد تا بتوان در توصیف، نام ناشر و چاپخانه را از هم متمایز ساخت. در تاریخ 19 دسامبر 2011 این مساله را در گروه بحث مودس مطرح کردم و بر اساس پاسخی که از این گروه گرفتم مطلبی را در همین وبلاگ نوشتم.
راهکاری برای توصیف چاپخانه در مودس
گروه مودس بر اساس نظراتی که در یافت می کنند به بررسی مواردی می پردازند که باید در نسخه جدید اعمال شود و به نوعی در نسخه کنونی نقص محسوب می شود.
به تازگی این گروه بر اساس درخواستی که برای آنها در مورد توصیف چاپخانه ارسال کرده بودم دست به یک نظر سنجی میان دو نحوه توصیف و اضافه کردن دو ویژگی(attribute) به عنصر اصلی و یا عناصر فرعی زده است تا بتوان میان ناشر، چاپخانه، توزیع کننده و غیره تمایزی قایل شد.
بر این اساس، از مخاطبان و متخصصان خواسته شده تا در مورد یکی از راهکارهای زیر نظر خود را اعلام نمایند تا این گروه به نتیجه گیری و تصمیم گیری مطلوب در مورد گنجاندن یکی از این دو مورد در نسخه 3.5 دست یابد. این دو مورد بدین صورت است:
1. اضافه کردن ویژگی originRole or similar به عنصر اصلی originInfo
2. اضافه کردن ویژگی role or similar به عناصر فرعی در originInfo
از طریق پیوند زیر می توانید مثالها و توضیح نحوه کاربرد دو روش فوق را ببینید:
برچسب ها: مودس، طرح فراداده ای توصیف شیء
همچنین در کنار هر مورد(Item) نیز ورژنهای دیگر آن منبع پیشنهاد می شود. با کلیک بر روی این گزینه اطلاعات تکمیلی نسخه ها و ویرایشهای مختلف دیگر آن مورد ارائه می شود.
به نظر می رسد با در نظر گرفتن اثر اصلی وارائه اطلاعات بیان و نمود ها و نیز در ادامه موردی که در این کتابخانه موجود است می توان استفاده ساختاری از اف.آر.بی.آر. را مشاهده کرد.
به عنوان نمونه با جستجوی عنوان" رویای شب نیمه تابستان" از شکسپیر پیشینه هایی بازیابی می شوند که در پیوند زیر قابل مشاهد است:
نتایج جستجوی عنوان " رویای شب نیمه تابستان"
ویژگیهای بیان و نمود این اثر در سمت چپ نشان داده شده است که با استفاده از آن می توان نتایج را محدود کرد. به عنوان مثال ویژگی زبان مربوط به بیان و ویژگی ناشر مربوط به نمود این اثر است.
البته اطلاعات و ساختاری که ارائه شده کامل نیست و همه اطلاعات را به صورت منسجم در اختیار کاربر قرار نمی دهد. ویژگیهایی که برای نمودهای مختلف اثر آورده شده هنوز کامل نیست. همچنین در جریان استفاده از مراحل مختلف محدودسازی نتایج دسترسی به درختواره های قبلی وجود ندارد.
استفاده از ساختارهای مبتنی بر اف.آر.بی.آر. می تواند به کاربر در یافتن، شناسایی، انتخاب و دسترسی به منبع مورد نظرش کمک کند. استفاده از این الگو هنوز هم به صورت آزمایشی است و به نظر می رسد کتابداران هنوز هم برای درک کامل مفاهیم این الگوی انتزاعی زمان می خواهند. در کنار آن پیشینه های قدیمی ایجاد شده نیز باید امکان استفاده و ایجاد چنین ساختاری را داشته باشند. اگر اطلاعات پیشینه های قبلی به صورت استاندارد نباشد استفاده از این الگو با مشکلاتی روبرو خواهد شد.
به قول یک استاد بزرگوار اولین مرحله در بازیابی خوب اطلاعات، ورود صحیح اطلاعات است.
برچسب ها: اف.آر.بی.آر.، کتابخانه بریتانیا
سازماندهی اطلاعات مانند بخشهای دیگر حرفه کتابداری و اطلاع رسانی با چالشهای اخلاقی روبرو است. به عنوان مثال نقش ابزارها و استانداردهای ملی و بین المللی، ارتقاء دسترسی موضوعی به اطلاعات، انجام کارها به صورت غیرتخصصی و برون سپاری، آموزش متخصصان و اثرات جهانی سازی می توانند از جنبه هایی باشند که به چالشهای اخلاقی خاص خود را به همراه دارند.
گروه پژوهشی سازماندهی اطلاعات و مرکز تحقیقات سیاست اطلاعات در دانشگاه ویسکانسین میلواکی دومین کنفرانس را در حوزه اخلاق در سازماندهی اطلاعات برگزار می کند.
اولین کنفرانس در سال 2009 و در شهر میلواکی برگزار شده است و مقالات آن در شماره 7 سال 47 فصلنامه فهرستنویسی و رده بندی منتشر شده است.
فراخوان این کنفرانس در زمینه عناصر مرتبط با اخلاق در سازماندهی اطلاعات از استانداردهای فهرستنویسی تا برچسب زنی، دسترسی موضوعی، جنبه های فناوری، تخصصی، فرهنگی، اقتصادی، سیاسی، سازمانی، بین المللی، چندفرهنگی و چند زبانی است.
دومین کنفرانس اخلاق سازماندهی اطلاعات
مهلت ارسال چکیده: 20 فوریه2012
اعلام چکیده های پذیرفته شده: 15 مارس2012
مهلت ارسال متن کامل مقالات: 15 جولای 2012
ایمیل برای ارسال چکیده ها: holson@uwm.edu
توجه به کاربر در سازماندهی نوین اطلاعاتی(از جمله الگوهای مفهومی چون اف.آر.بی.آر. و خانواده آن) می تواند تاییدی باشد بر پررنگ شدن بحث اخلاق و توجه به حقوق کاربران در نحوه و میزان دسترسی به اطلاعات. مساله ای که شاید بعضی اوقات در زیر سایه نظرات کتابداران و پررنگ شدن کتابدار و سازمانی که بدان وابسته است، بسیار کم رنگ شود!
برچسب ها: اخلاق حرفه ای، سازماندهی اطلاعات، کنفرانس ها و کنگره ها
مرکز کتابخانه دیجیتال دانشگاه تنسی در سال 2007 اقدام به ارائه نمونه کاربرگه مودس کرده است. این نرم افزار زیر نظر کریستین هیگود تهیه شده است.در اين نرم افزار كاربرگه اي براي ورود اطلاعات تعبيه شده است.
این کاربرگه شامل 14 عنصر اصلی طرح فراداده ای توصیف شیء است.
http://dlc.lib.utk.edu/~cdeane/UTK_LIB_DLC/WB4/workbook.htm
ابتدا باید نام شخص و موسسه ای که از این طرح استفاده می کند وارد شود. سپس با ورود به هر یک از عناصر اصلی،کاربر ورود اطلاعات می تواند به هر یک از ویژگیهاو نیز عناصر فرعی مربوط به هر یک از عناصر اصلی دست یابد و امکان ورود اطلاعات در آن فراهم است.
این کاربرگه با هدف دسترسی آزاد ارائه شده و تضمینی برای استفاده برای هدف خاص در آن وجود ندارد.
با ورود به این نرم افزار، عناصر اصلی در قسمت سمت چپ صفحه مشاهده می شود. با کلیک بر روی هر کدام از این عناصر ابتدا توضیحی مختصر برای عنصر اصلی و هر یک از عناصر فرعی و ویژگیها ارائه می شود تا وارد کننده اطلاعات با نوع داده هایی را که باید در هر فیلد وارد کند، آشنا شود.برای هر عنصر تا ۴ سطح در نظر گرفته شده است. با ورود به هر عنصر، سطوح مختلف ورود اطلاعات توضیح داده شده است. قسمتهایی که حتما اطلاعات وارد شود، با رنگ زرد به صورت هایلایت مشخص می شود.
پس از آن در کنار هر یک از عناصر فرعی و ویژگیها به فراخور نوع اطلاعات مورد نیاز، فضایی برای ورود اطلاعات و یا انتخاب نوع و فرمت داده ها وجود دارد که امکان ورود صحیح اطلاعات را فراهم می آورد. برای عناصر و نیز ویژگیهای authority و نیز بخشهایی که نیاز به استفاده از لیستهای معتبر و مستند وجود دارد، این لیستهای استاندارد با باز شدم پنجره جدیدی در اختیار وارد کننده اطلاعات قرار می گیرد همانند نقش شخص یا تنالگان در عنصر name و یا انتخاب نوع فیزیکی منبع و مانند آن.
پس از وارد کردن اطلاعات مورد نیاز در هر یک از عناصر و عناصر فرعی و ویژگیهای آنها می توان این اطلاعات را به صورت یک فایل ذخیره کرد.
استفاده از این کاربرگه و نیز طریقه ورود اطلاعات می تواند برای پژوهشگران در این حوزه مفید باشد.
برچسب ها: طرح فراداده ای توصیف شیء، مودس، فراداده
انجمن بین المللی موسسات و انجمنهای کتابداری(ایفلا)، کتابشناسی را با موضوع الگوی مفهومی ملزومات کارکردی پیشینه های کتابشناختی(اف.آر.بی.آر.) منتشر کرده است. اولین نسخه این کتابشناسی مربوط به سال 2008 است. از طریق پیوند زیر می توانید به نسخه 13.3 سال 2008 از این کتابشناسی دسترسی داشته باشید:
FRBR Bibliography, Version13.3, 2008
نسخه به روز شده این کتابشناسی که شامل بخشهای متنوع و جامعی است در سال ۲۰۱۰ منتشر شده است که از طریق پیوند زیر قابل دسترس است:
FRBR Bibliography,version13.3,2010
استفاده از این کتابشناسی برای افرادی که به پژوهش در این زمینه علاقه دارند و نیز برای دانشجویانی که دارای پایاننامه هایی با موضوع اف.آر.بی.آر. هستند توصیه می شود.
برچسب ها: ملزومات کارکردی پیشینه های کتابشناختی، اف.آر.بی.آر.، کتابشناسی
نانت نات* از تیم مدیریت اطلاعات به همراه تام دلسی**، ویراستار آر.دی.ای. با همکاری یکدیگر نمودارهای موجودیت-رابطه مربوط به عناصر آر.دی.ای مربوط به هر یک از موجودیتهای گروههای سه گانه اف.آر.بی.آر. و نیز نمودارهای روابط بین موجودیتهای این الگو را رسم کرده اند. از طریق پیوند زیر می توانید به تمامی فایلهای این نمودارها دسترسی داشته باشید. در این فایلها نمودارهای موجودیت رابطه در دو بخش ارائه شده اند:
بخش اول مربوط به موجودیتهای هر از گروههای سه گانه به همراه ویژگیهای هر یک که دارای قاعده ای در آر.دی.ای. نیز هستند. هر فایل نیز در دو قسمت Core element و Enhanced element ارائه شده و اطلاعات به دو صورت توضیح متنی و نیز نمودار نمایش داده می شود.
بخش دوم نیز مربوط به روابط بین موجودیتهای اف.آر.بی.آر. است که در دو بخش Core relationship و Enhanced relationship و به صورت توضیح و نمودار نمایش داده می شود.
به نظر می رسد اطلاعات این فایلها به درک بهتر چگونگی استفاده از موجودیتهای اف.آر.بی.آر. و فراد در آر.دی.ای.، ویژگیهای این موجودیتها و نیز روابط بین موجودیتها کمک بسیاری خواهد کرد.
http://www.rdatoolkit.org/background
* Nannette Naught
**Tom Delsey
برچسب ها: توصیف و دسترسی به منبع، آر.دی.ای.، اف.آر.بی.آر.، نمودار موجودیت - رابطه
طرح فراداده ای توصیف شیء(مودس) دارای عنصر اصلی originInfo است که شامل عناصر فرعی مانند place، publisher، dateIssued و غیره است که اطلاعات مربوط به منشا یک منبع را توصیف می کند. هر یک از این عناصر دارای تعریف مشخصی هستند که کاربردشان را معین می کند.
در تعریف publisher آمده است: نام موجودیتی است که منبع را منتشر، چاپ، توزیع کرده یا اجازه انتشار داده یا صادر و یا تولید کرده است.
بنا بر این تعریف ناشر و چاپخانه در این عنصر فرعی گنجانده می شوند. اما سوال اینجاست که چگونه از هم تفکیک می شوند چون عنصر اصلی publisher دارای ویژگی(attribute) برای تعیین نوع موجودیت نیست.
این مساله توسط اينجانب از گروه بحث مودس که وابسته به کتابخانه کنگره است پرسیده شد و پاسخ خانم Rebecca Guenther به این سوال این بود که می توان برای توصیف چاپخانه از همان publisher اما با ویژگی displayLabel که برای originInfo در نظر گرفته شده استفاده کرد. برای این ویژگی می توان از مقدار(value) مانند printing house استفاده کرد.
برچسب ها: طرح فراداده ای توصیف شیء، مودس